Wskazówki dla odwiedzających Kraków

The dumplings czyli pierogi
Jednym z podstawowym dań, którego powinien spróbować każdy, kto odwiedza Polskę są pierogi. To danie, które nieraz potrafi zaskoczyć i samych Polaków. Składa się z ciasta z farszem w środku, który to farsz często bywa niespodzianką, a przepis na niego jest w polskich domach rodzinnym sekretem. W krakowskich restauracjach spotkać można najczęściej słoną wersją farszu, składającą się z mięsa, ziemniaków z twarogiem lub kapusty z grzybami. Są też jednak wersje z farszem na słodko, jest to wtedy twaróg lub owoce.

Pierogi zazwyczaj się gotuje, jednak w słonym wydaniu bywają również opiekane. Pierogi na słono są po ugotowaniu posypywane smażoną cebulką lub boczkiem, w wersji na słodko podaje się je najczęściej ze śmietaną. Dla fanów tego dania ważnym wydarzeniem jest Festiwal Pierogów odbywający się rokrocznie na Małym Rynku w Krakowie, w trakcie którego lokalne restauracje i firmy oferują razem nawet sto rodzajów pierogów. Smacznego!

Zupa zupa zupa, wszędzie zupa
Polacy uwielbiają zupy. Ma to głównie związek z tym że od XVIII do XX wieku wielu polskim rodzinom nie powodziło się zbyt dobrze. Najtańszym i najprostszym rozwiązaniem, aby zjeść ciepły posiłek była wtedy zupa. W różnych regionach, a nawet rodzinach powstawały różne wersje tych samych zup, zależnie od tego, co ludzie byli w stanie wyhodować lub nabyć.

Jedną z najbardziej znanych polskich zup jest żurek. Największą popularnością cieszył się on w południowo-zachodniej części Polski, jednak obecnie jest znany i lubiany w całej Polsce. Szczególnie przyczynił się do tego fakt, iż, wedle tradycji przestrzeganej do dziś w większości polskich rodzin, śniadanie wielkanocne należy zacząć właśnie od tej zupy.

Żurek składa się z wywaru z drożdżami, kiełbasy (tu każdy kucharz decyduje jakiej kiełbasy użyć), jajka, czosnku i przypraw. W restauracjach spotkać można niejednokrotnie żurek serwowany w chlebie, co przydaje dodatkowego efektu wizualnego i estetycznego.

Zapiekanki
Niegdyś tanie do przyrządzenia, danie to z czasem stało się polskim przedstawicielem fast-foodów, którego to często można spotkać w foodtruckach lub w okienkach w ścianie. Tradycyjna zapiekanka składa się z bagietki, pieczarek i sera i są to nieodzowne jej składniki. Bułka jest pieczona w piekarniku, a następnie polewana sosem (najczęściej jest to keczup, majonez lub mieszanka obu). Obecnie istnieje wiele wersji zapiekanek, w których na wierzch bułki dodaje się dodatkowe składniki. Przy czym dyskusja między mięsożercą a wegetarianinem jest tu zbędna – każdy znajdzie coś dla siebie.

Asortyment dostępnych sosów również uległ znacznemu poszerzeniu, każdy więc będzie mógł je dobrać wedle uznania.

Najpopularniejsze zapiekanki w Polsce można kupić na krakowskim Kazimierzu w tak zwanym Okrąglaku. Budynek ten znajduje się na trasie wycieczki po Kazimierzu, chętnie więc doradzę po spacerze, do których okienek zapukać, aby skosztować polskiej pizzy.

Maczanka krakowska
Danie to zaskakuje czasem i samych Polaków odwiedzających Kraków, gdyż jest nazywane krakowską wersją hamburgera. Występuje głównie w Krakowie i okolicach, przez co nie jest w kraju tak popularne jak inne polskie dania.

Ilość składników jest tu również ograniczona – mówimy o bułce, do której wkładana jest pieczona lub gotowana wieprzowina polewana sosem z pieczenia, ogórek konserwowy, świeża cebula i musztarda. Maczanka krakowska swoją prostotą i smakiem potrafi zdobyć gusta najwybredniejszych smakoszy, stanowiąc sycącą przekąskę dla każdego mięsożercy.

Krakowski obwarzanek
Często na chodnikach i placach przy ważnych punktach logistycznych i niektórych większych sklepach stoją małe niebieskie budki. W budkach tych można spotkać nierzadko najstarszych stażem pracowników branży gastronomicznej w Krakowie, u których mieszkańcy i odwiedzający miasto mogą kupić krakowskie obwarzanki.

Bazą do wypieku jest parzone ciasto, które po uformowaniu jest pieczone. Obwarzanki mają kilka smaków: z makiem, sezamem, serem lub solą. Warto zapytać, jakie rodzaje są dostępne lub kupić po jednej sztuce z każdego. W ten sposób będziecie mieli Państwo możliwość skosztowania dawnych krakowskich smaków.

Na zdrowie!
Dyskusja, kto wynalazł wódkę i czy byli to Polacy czy Rosjanie, trwa po dziś dzień. Aby raz na zawsze zakończyć ten spór uznajmy zatem, że byli to naturalnie Polacy. W Krakowie spotkamy wódkę praktycznie w każdym barze, jednak warto zapytać, czy serwowana jest polska wódka czy ta sprowadzona do Polski. Najlepiej zrobić to w jednym z barów specjalizujących się w tym trunku lub nawet produkujących go. Istnieje wiele rodzajów i smaków wódki. Poza znaną nam wszystkim wersją są również słodkie wódki owocowe, kwaśne cytrusowe lub zbożowe.

Warto skorzystać z okazji i spróbować tego trunku u źródeł, pamiętając, że, spożywana w mniejszych ilościach, wódka jest dobra na trawienie. W większych ilościach może skutkować wizytą w jednym z najdroższych hoteli w Krakowie w asyście służb mundurowych i straconym czasie, który można by było spędzić na zwiedzaniu miasta.

Smoki, zbierz je wszystkie
Spacerując po Krakowie można gdzieniegdzie wpaść na małe figury smoków. Każdy z nich uosabia inną postać i wykonuje inną czynność, zależnie od miejsca, gdzie się znajduje. Przechodnie robią im zdjęcia, a czasem nawet użyczają fragmenty swojej garderoby. Smok sam w sobie jest symbolem Krakowa, a największego z nich spotkać można przy Zamku Wawelskim.

Dlaczego to smok jest symbolem Krakowa, dowiecie się Państwo w czasie spaceru po Starym Mieście, na który serdecznie zapraszam.

Krakowskie Szopki
W grudniu po pierwszym czwartku miesiąca na ulicach Krakowa często można się natknąć na szopki bożonarodzeniowe. Można je spotkać w różnych miejscach aż do lutego następnego roku, a jest to zależne od kalendarza świąt chrześcijańskich.

Wiele z takich szopek można zobaczyć w Pałacu Krzysztofory – jednym z oddziałów Muzeum Miasta Krakowa. Chcąc je tam obejrzeć, ważne jest, aby sprawdzić bezpośrednio na stronie muzeum, do kiedy otwarta jest wystawa i czy bilety na dany dzień są wciąż dostępne.

Sama tradycja szopek krakowskich pochodzi jeszcze z XIX wieku i w latach przedwojennych rozwinęła się do turnieju szopkarzy, który odbywa się po dziś dzień. Szopkarzy można spotkać w pierwszy czwartek grudnia przy pomniku Adama Mickiewicza na Rynku. Jury składające się z przedstawicieli kultury zbiera wtedy najlepsze prace, które zostają nagrodzone przede wszystkim mianem najlepszej szopki. Jeśli będziecie Państwo w Krakowie w tym okresie, nie zapomnijcie zrobić zdjęcia takiemu rękodziełu.

Dawne mury obronne
Dawne mury obronne już w większości nie istnieją. Jednak miasto robi wszystko, aby pokazać odwiedzającym, jak wspomniane mury i bramy mogły niegdyś wyglądać. Spacerując wzdłuż parku, który okala ścisłe centrum miasta często można zauważyć kamienie z rysunkami baszt i bram wraz z ich nazwami w języku polskim. Po więcej informacji zapraszam na wycieczkę Drogą Królewską, w czasie której poznają Państwo więcej szczegółów i kilka historii związanych z krakowskimi murami.

Most zakochanych
W wielu miastach na świecie istnieją mosty zakochanych, gdzie można przypiąć kłódkę symbolizującą miłość dwóch osób. W Krakowie również jest taki most, a nazywa się on Kładką Ojca Bernatka. Ostatnio miasto zdecydowało o usunięciu kłódek, ale urok samego mostu pozostał do dziś. Składa się on z dwóch pasm, pomiędzy którymi wiszą rzeźby, które poruszają się, gdy wieje wiatr lub kiedy ruch w mieście ulega natężeniu. Całość jest wręcz magiczna i stanowi jeden z obowiązkowych punktów do odwiedzenia przez zakochanych.

Wycieczka rowerowa wzdłuż Wisły
Przejażdżka rowerowa, jedna z najbardziej popularnych aktywności w krajach Beneluxu, tym razem w polskim wydaniu. Planujecie Państwo przyjazd do Krakowa w letnie miesiące i interesuje Was nie tylko miasto, ale i natura? Idealna będzie wtedy wycieczka rowerowa wzdłuż Wisły. Będziecie mogli Państwo sami zdecydować, ile kilometrów czy godzin będziecie jechać, gdyż całość trasy ma ponad 200 kilometrów, przy czym część wciąż niestety jest w budowie.

Przez większość czasu jedzie się drogą rowerową, jednak miejscami trasa wiedzie polnymi drogami lub takimi, po których jeżdżą również samochody. Zanim jednak do nich Państwo dotrzecie, zdążycie już zobaczyć piękne krajobrazy wokół Krakowa, centrum odpoczynku pilotów Luftwaffe oraz klasztor Benedyktynów w Tyńcu. Po drodze można zorganizować piknik nad rzeką, pamiętając, żeby nie zbliżać się zbyt blisko wody, gdyż Wisła słynie z wartkiego nurtu.

Jeśli macie Państwo swoje rowery, warto zarezerwować trochę czasu na taką wycieczkę. Tych, którzy potrzebują je wypożyczyć, zapraszam do kontaktu. Wycieczkę warto zaplanować z wyprzedzeniem, aby zdążyć zarezerwować rowery na czas.

Przejażdżka fiakrem
Któż nie chciałby choć przez chwilę poczuć się jak księżniczka czy król? Takie dziecięce marzenie można spełnić w każdym wieku i skusić się na przejażdżkę drogą królów w krakowskim fiakrze, który to w pozostałej części kraju nazywany jest dorożką. Dorożki można najczęściej spotkać na Rynku Głównym. W upalne dni konie z bryczkami stoją w cieniu na Plantach, zaraz przy głównych ulicach, którymi wjeżdżają do Starego Miasta. Całość przejażdżki trwa do 30 minut, a wszystkie szczegóły polecam ustalić z dorożkarzem jeszcze przed wejściem do dorożki.

Ojcowski Park Narodowy
Zaledwie 25 kilometrów od Rynku Głównego w Krakowie znajduję się Ojcowski Park Narodowy. Park ten słynie z pięknych formacji skalnych, które idealnie wpisują się w krajobraz małych gór i dużej ilości drzew i roślin. Wzdłuż niektórych ścieżek płyną strumyki, zasilając stawy, w których hodowane są ryby. W całość terenu wkomponowują się domy lokalnych mieszkańców oraz małe restauracje, w których można skosztować lokalnych produktów – przede wszystkim ryb ze stawów widzianych po trasie. Jednym słowem Ojcowski Park Narodowy to prawdziwy raj dla miłośnika przyrody.

Pustynia Błędowska
Tylko 50 kilometrów od Rynku Głównego znajduje się największa pystynia w Polsce – pustynia Błędowska. Teren ten powstał wskutek karczowania lasu oraz działań okolicznych kopalni i zajmuje obecnie ponad 30 kilometrów kwadratowych. Z kilku punktów widokowych można zobaczyć skalę i wpływ działań człowieka na krajobraz i naturę. Wyjazd można połączyć z wizytą w Ojcowskim Parku Narodowym, tak aby zobaczyć i na własny użytek porównać dwie skrajności: symbiozę człowieka z przyrodą i konsekwencje jej nadmiernego eksploatowania.

Imprezy do białego rana
Z racji tego, że w Krakowie jest dużo studentów, istnieje wiele klubów, w których imprezy trwają do białego rana, szczególnie w weekendy. Większość klubów prowadzi selekcję przy wejściu dotyczącą ubioru, dlatego planując wizytę w takim miejscu, warto wziąć ze sobą koszulę lub sukienkę i nieco bardziej eleganckie buty. Nie bądźcie też Państwo zaskoczeni, jeżeli mężczyźni będą musieli zapłacić za bilet, podczas gdy kobiety będą mogły wejść bez większych problemów. W kolejce do wejścia lub przy samym wejściu warto słuchać instrukcji ochroniarzy, ponieważ w sytuacji, gdy wyczują brak szacunku do siebie, mogą Państwu uniemożliwić wejście do klubu. Po dostaniu się do środka pozostaje się już tylko bawić, póki starczy sił, chęci lub pieniędzy w portfelu lub na koncie.

iedziele handlowe
Większość odwiedzających Kraków, którzy przyjeżdżają głównie na weekend, może spotkać małe zaskoczenie – prawie wszystkie sklepy są w Polsce zamknięte w niedzielę. Jest to uregulowane ustawowo i ma na celu, aby ludzie pracujący w handlu mogli mieć więcej czasu dla swoich rodzin w niedzielę. Jednakże prawo to nie jest na tyle jasne, aby można je było w pełni egzekwować bez straty dla pracowników.

Na początku nowego roku rząd podaje, które niedziele ustanawia niedzielami handlowymi w danym roku. Zazwyczaj są to: ostatnia niedziela przed Wielkanocą, ostatnia niedziela przed weekendem majowym (1-3 maja), pierwsza i ostatnia niedziela wakacji oraz dwie ostatnie niedziele przed Bożym Narodzeniem. Jeżeli odwiedzacie Państwo Kraków w inny weekend, warto sprawdzić, czy sklepy są wtedy otwarte w niedzielę, gdyż istnieje ryzyko, że nie kupicie wtedy nawet butelki wody.

Polacy jednak nie byliby sobą, gdyby nie znaleźli luki prawnej w tych przepisach. Idąc przez miasto, często można spotkać sklepy z zielonym logo „Żabka”. Te sklepy są w niedzielę otwarte, gdyż polskie prawo zezwala, aby sklep był otwarty w niedzielę, jeżeli za kasą stanie właściciel lub rodzina właściciela. Tym samym sklepy Żabka, które działają na zasadzie franczyzy, a których właścicielem jest menadżer sklepu, w pełni spełniają te wymogi i są częstym ratunkiem dla tych, którzy zapomnieli zadbać o wystarczające zaopatrzenie w niedzielę.

Centra handlowe
Z upadkiem komunizmu i rozwijającym się kapitalizmem w Polsce zaczeły pojawiać się duże centra handlowe. Polacy pokochali je i obecnie wielu z nich decyduje się tam zrobić zakupy lub spędzić czas wieczorem czy w weekendy. To samo tyczy się osób odwiedzających Kraków.

Wiele centrów handlowych ma kilka pięter i można w nich znaleźć sklepy, które odpowiedzą na większość potrzeb życiowych. Często w takim miejscu można znaleźć stoiska banków i największych firm dostarczających energię, pocztę, usługi komunikacyjne, jak również oddziały Urzędu Miasta Krakowa. Każde centrum handlowe ma przestrzeń dla dzieci. A gdy podczas zakupów ktoś poczuje się głodny, znajdzie przynajmniej jedną restaurację, która zadowoli ich gusta.

Robiąc zakupy w centrum handlowym, miejcie Państwo na uwadze spory ruch oraz to, że w niektórych sklepach ceny produktów są w kilku walutach. Zabieg ten ma na celu pokazać jedynie, że dany sklep działa również w innych krajach – przy kasie i tak zobaczymy cenę w polskich złotych.

Zakaz sprzedaży alkoholu
Od 1 lipca 2023 w Krakowie obowiązuje zakaz sprzedaży napojów alkoholowych na terenie całego miasta pomiędzy godziną 0:00 a 5:30. Zakaz ten dotyczy głównie sklepów i stacji benzynowych. Dlatego, jeżeli planujecie Państwo spędzić wieczór w pokoju hotelowym lub na kempingu, zadbajcie o to, aby zaopatrzyć lodówkę na czas. Zakaz ten nie dotyczy lokali gastronomicznych, więc w tym przypadku nie ma potrzeby, aby tuż przed północą biec do baru po zaopatrzenie Waszego stolika.